Ton

Objelerin ışıklı (aydınlık) kısımları ile gölgeli (karanlık) kısımları arasında kalan kısımları hassas bir geçişle birbirine bağlayan orta ton değerlerinin hepsine birden ton denir. Aynı rengin en açık ton değerinden en koyu ton değerine hassas geçiş sağlayarak götürme işine renk valörü denir.

Renk tonu, yukarıdaki objelerde görüldüğü gibi ışığın obje üzerindeki dağılımıyla oluşan bir dizi açık tonların gittikçe koyulaşan koyu bölgeler sayesinde oluşturulur.

Valör

Herhangi bir rengin en açık tonuyla en koyu tonu arasındaki bütün ton değerlerini kapsayan ton çubuğuna valör denir. Bir tondaki ışık-gölgelerin derecesinin getirdiği fark, renklerin içlerindeki siyah ve beyaz ile ilgilerinden doğan açık-koyu farklarına, değerlerine renklerin valörleri denir.

Form

Biçim, çizgi, renk ve açık-koyudan oluşmuş yüzeye form denir. Bunların hepsi bir biçim üzerinde bulunabilir veya bazıları bulunmayabilir. Form çeşitleri sınırsızdır olup simetrik, asimetrik, organik inorganik, kübik, doğal, yapay, durgun veya dinamik görünümler gösterir.

Kompozisyon

Kompozisyon, farklılıklar gösteren kavramsal ve görsel elemanların (nokta, çizgi, renk, doku, boyut, biçim, yüzey) bir bütün içerisinde estetik bir ilişkiyle denge oluşturmaya yönelik davranışlar ve faaliyetlerdir.

Kompozisyonda en önemli ilke, her şeyin bütüne ait ve uygun olması, hiçbir öğenin birbirine yabancı ve uygunsuz olmamasıdır. Kompozisyon bütünlüktür, bütünlük içinde çeşitliliktir.

Obje

Eni, boyu, yüksekliği olan, uzay boşluğunda bir yer işgal eden ve hacmi bulunan her nesneye obje adı verilir. Görsel sanatlar alanında ise obje; seçilen nesnenin ortaya çıkan görüntüsüne verilen isimdir.

Etüt

İnceleme, araştırma anlamına gelir. Örneğin, bir objenin etüdü demek o objenin görünen tüm özelliklerinin (biçim, yüzey, doku, renk, hacim vb.) ayrıntılı olarak birebir orijinale uygun olarak kağıt, tuval, kil vb. üzerine aktarılmasıdır.

Işık-Gölge

Işığın nesneler, objeler ve cisimler üzerinde yayılırken oluşturduğu açık orta-koyu ton (degrade) değerlerine ışık-gölge diyoruz.

Bir modelin tasarımında ve uygulamasında ana faktörlerden biri ışıktır. Modelin aldığı ışık bize onun düz, kıvrımlı, küresel, içbükey ya da başka bir formda olup olmadığını gösterir. Form ve rengi ışık-gölgenin var ettiği etkiler sayesinde görüp algılarız.

Çizim ya da resim sanatında kullanabileceğimiz 2 çeşit ışık kaynağı vardır:

1.Doğal Işık Kaynakları (Güneş veya Ay)

Doğal ışık paralel çizgiler halinde yayılır; yapay ışık merkezden çevreye doğru radyal olarak yayılır. Bu nedenle düşen gölgenin biçimi ışık kaynağının doğal ya da yapay oluşuna göre değişir.

2.Yapay Işık Kaynakları (Elektrik ışığı, gaz lambası, mum ışığı ve diğerleri)

Bu ışık kaynakları tek başına ya da birlikte kullanılabilir. Birlikte kullanımda model hem temel ışık kaynağı hem de başka bir tamamlayıcı (komplemanter) ışık kaynağı tarafından aydınlatılır.

Örneğin; modellerimizi pencere kenarına yerleştirirsek burada güneş ışığını (temel ışık) direkt olarak alacaktır. Daha sonra yansıtıcı levha ya da elektrik ışığı (tamamlayıcı ışık) kullanarak gölgeli kısımları yumuşatabiliriz.

Açık-Koyu

Işık, varlıkların her tarafını aynı ölçüde aydınlatmadığı için açık-koyu farkları meydana gelir. Örneğin aynı renkte olan bir eşyaya baktığımızda, ışığın geldiği yönde olan kısımların açık ve parlak olduğunu; gölgede kalan kısımların ise koyu ve sönük olduğunu görürüz. Açık koyu ile ışık gölge terimlerini birbirine karıştırmamak gerekir.

Işık, objeyi her noktadan aynı şiddetle aydınlatmadığı için; ışığın geliş yönüne yakın yüzeyler daha fazla ışık aldığından açık; ışığa uzak ve arkada kalan yüzeyler daha az ışık alacağından koyu görünürler. Resim dilinde buna açık-koyu denir.

Açık-koyu, bir rengin ışıktan gölgeye geçerken aldığı ton dereceleridir (valör). Yani herhangi bir rengin, ışıkta ne derece açık tonda ya da gölgede ne kadar koyu gözükeceği durumudur. Halbuki ışık-gölge, renkli resimde, soğuk ve sıcak renklerin kullanışı ile sıkı sıkıya ilgilidir. Örneğin ışıklar sarı ve turuncu, gölgeler ise koyu mavi ve mor renklerle anlatılır. Bir rengi ışıklı göstermek için, beyazla açmak yerine, sarı ya da turuncu renkleri karıştırmak gerekir. Gölgede göstermek için de, mavi ya da mor renklerle karıştırılmalıdır.

Aşağıdaki şekilde direkt ışığın oluşturduğu ton kontrastları ve yaygın ışığın oluşturduğu ton kontrastları arasındaki yumuşak ve giderek artan valör geçişleri gözlemlenebilmektedir.

Plastik Sanatlarda Açık-Koyu ve Işık-Gölgenin Önemi

Işık-gölge, açık–koyu kontrastları (zıtlıklar) ve ara değerleri resimde iki boyutlu yüzey üzerinde üç boyutluluğu (hacimsellik) ve derinliği göstermeye yarar. Bunlardan yararlanılarak yapılan çalışma objenin hacmini, objeler arasındaki uzaklığı ve diğer özellikleri mükemmel bir şekilde algılamamızı sağlar. Kullanılan malzeme ve teknikler resim sanatında ışık-gölge değerlerini ortaya çıkarır.

Heykelde ise heykeltıraş doğal ve yapay ışığı heykel üzerindeki etkisini düşünerek, heykeldeki girinti ve çıkıntıları planlar. Heykel üzerine yansıyan ışığın şiddeti izleyenler üzerinde farklı etkiler yaratır.

Mimaride estetik kaygıların yanı sıra doğal ve yapay ışığın etkisi dikkate alınır. Mimari yapıda dış formların planlaması yapılırken; kapı, pencere, çatı, girinti, çıkıntılar, süsleme unsurları üzerindeki ışığın bıraktığı açık-koyu ve ara değerleri önem taşır.

Deseni Gölgelemede Dikkat Edilecek Noktalar

Betimlemeye (tasvir) yönelik resimlerde, ışık-gölge tekniği üç boyutluluğu göstermeyi sağlar. Işık–gölge ile modelin hacim ve derinliği daha belirgin hale gelir.

Hazırlanan bir kompozisyonu çizerken, gölgelemede dikkat edilmesi gereken noktalar şunlardır:

• Çizim süresince sabit bir noktadan bakınız.
• Model üstüne düşen ışığın geliş yönüne dikkat ediniz.
• Işık modelin her yanını aynı derecede aydınlatmadığı için, ışık alan kısımlar daha aydınlık, ışık almayan kısımların gölgede kaldığı görülecektir.
• Işık yönüne göre modelde açık-koyu değerleri ve çok sayıda ara değerler vardır. Bu değerler çoğaldıkça model o denli hacim kazanır.
• Deseni gölgelerken en açık ton değerinden başlayarak en koyu ton değerine doğru gidiniz.

Ton Çubuğu

Bir rengin en açık ton değerinden en koyu ton değerine götürülürken meydana gelen renk valörüne ton çubuğu denir. Açıktan koyuya derecelendirilen griler skalası, olarak da tanımlanabilir.

Açık-Koyu ile Yüzey Düzenleme

Ölçü ve oran, görsel sanatlarda çok kullanılan bir kavramdır. Yüzey düzenlemesinde önemli olan biçimlerin amaca uygun olarak uyumlu ve dengeli ve estetik düzeni ortaya koyabilmesidir.

• Küçük ölçüler, görsel algıda uzaklık etkisi yaratır.
• Büyük ölçüler ise yakınlığı ifade eder.
• Tasarımda birbirine yakın aralıklar uygun, birbirinden uzak olanlar ise birbirleri arasında kopukluğa neden olur ve birliktelik göstermez.
• Yan yana olan aralıklar tekrar edilirse monotonluğu getirebilir.
• Bu sebeple form ve mekânlar arasında farklı büyüklükte aralıklar kullanılması düzenlemelerde hareket ve dinamizm getirir.
• Biçimlerin yüzey üzerine yakın aralıklı ve aralıksız olarak düzenlemelerinde göz, biçimleri gruplayarak algılar. Göz, eksik biçimleri tamamlama eğiliminde olduğundan biçimleri zemin üzerine yerleştirirken dikkat edilmelidir.
• Formları yerleştirirken arka ve ön plan ilişkisine dikkat edilmelidir.(Formlar bir diğerinin arkasında veya önünde kullanabilir).

Açık-Koyu, Işık-Gölgeye Göre Sanat Eserlerinin İncelenmesi

Malzeme Yönünden İnceleme

Açık-koyu, ışık-gölge çalışmalarında çeşitli malzemeler kullanılarak farklı etkiler yaratılır. Çizme ve boyama olarak kalem türleri (kurşun kalem, fırça, boya kalemleri vb.) mürekkep, sulu boya, guaj boya, yüzey olarak kağıt, karton, mukavva, tuval, kumaş vb. araç gereçler kullanılır.

Teknik Yönünden İnceleme

Farklı malzemelerle, malzemenin özelliğine göre farklı teknikler kullanılır. Kurşun kalem, pastel boya, sulu boya guaj boya, yağlı boya teknikleri gibi ışık-gölgeci teknikte hangi malzeme kullanılırsa kullanılsın ışık alan yerler ışık derecesine göre açık ve ara değerle, ışık almayan kısımlarda koyu değerlerle verilir.

Konu Yönünden İnceleme

Anlatılmak istenen düşünce ve şekiller ne olursa olsun her tür resimde açık-koyu, orta değerler mevcuttur. Işık-gölge tekniği doğal ya da yapay ışık kaynağına göre doğadan veya betimlemeye dayalı resimlerde kullanılır.

Soyut resimde doğal ya da yapay ışık kaynağı olmaksızın açık-koyu orta tonlar kullanılarak anlatılmak istenen konu anlatılır.

Form Yönünden İnceleme

Doğada var olan üç boyutlu formların resmini yaparken o formların boyutlu olarak algılanmasını sağlamak için ışık-gölge, açık-koyu ve orta değerlerden yararlanırız. Form üstüne yansıyan ışığın dağılışı ne kadar doğru kullanılırsa o formun üç boyutlu yapısının ve derinlik etkisinin o kadar gerçekçi olarak algılanmasını sağlayabiliriz.

Öz İçerik Yönünden İnceleme

Sanat eseri incelenirken biçim ve öz-içerik yönleri ile ele alınır. Biçim sanat eserinin görünen, algılanan dış gerçekliğidir. Sanat eserinin ön yapısıdır. Öz-içerik ise biçimin iletmeye çalıştığı anlamdır. Sanat eserinin arka yapısıdır. İki veya üç boyutlu tasarımlarda ışık-gölge, açık-koyu değerlerin etkili kullanımıyla güçlü anlatımlara ulaşabilir.

Açık-Koyu ve Işık-Gölge yazısı ilk önce Hobi Dünyası üzerinde ortaya çıktı.

Renk Kontrastlıkları

Yalın Renk Kontrastı

Yedi renk karışımının en basitidir. Sarı, kırmızı, mavi ile en güçlü olarak anlatılır ve bu renklerden uzaklaştıkça yalın renk etkisinin gücü azalır. Bu katkısız yalın haldeki renklerin açık ve koyu değerleri de bu uyumda kullanılabilir.

Açık-Koyu Kontrastı

Kullandığımız bütün renkler açık ya da koyu olmak üzere iki değerde bulunur. Açık değerdeki renk ile koyu değerdeki renk yan yana getirildiğinde renklerin değerleri ortaya çıkar. Yani açık daha açık, koyu daha koyu görünür buna açık koyu kontrast denir.

Sıcak–Soğuk Kontrastı

Sıcak ve soğuk renkleri kullanarak yapılan uyumdur. Sıcak ve soğuk renklerin verdiği etkiler de göz önünde bulundurulmalıdır.

Tamamlayıcı Kontrast

Renk çemberi üzerindeki tamamlayıcı renklerle yapılır. Bu renkler çemberde tam karşılıklı düşen renklerdir. Renk çemberindeki karşılıklı renkler birbirlerinin tamamlayıcısıdır. Örn: sarı ile mor, kırmızı ile yeşil, mavi ile turuncu.

Bir rengin yaptığı etki tam karşıtı olan renkle dengelenir. Tamamlayıcı renk kontrastı yaparken iki noktaya dikkat etmek gerekir:

1. Birbirlerini tamamlaması istenilen iki rengin ışık güçleri eşit olmalıdır.
2. Birbirlerini tamamlaması istenen iki rengin beraberliklerinde bir renk uyuşması bulunmalıdır.

Yanıltıcı Kontrast

Herhangi bir rengin siyah, beyaz ve gri üzerindeki etkisiyle ilgilidir. Kullanılan renklerden birinin şiddeti yüksek tutularak yani kırmızı, gri-beyaz ve siyah üzerinde farklı etki yapar. Buna yanıltıcı kontrast denir.

• Gri, kırmızı fon üzerinde yeşilimtırak görünür.
• Gri, turuncu fon üzerinde mavi görünür.
• Gri, sarı fon üzerinde kırmızı-mor (macenta) görünür.
• Gri, mavi fon üzerinde turuncu görünür.
• Gri, mor fon üzerinde sarımtırak görünür.

Kalite Kontrast

Bir rengin en ışıklı tonundan başlayarak koyulaşmaya doğru götürülürken veya en koyu tonundan en açığa doğru getirilirken elde edilecek ara tonlar o rengin kalitesini oluşturur. Işık şiddeti yüksek renkle ışık şiddeti olmayan gri nüanslı renklerin bir arada kullanılmasına kalite kontrastı denir.

Miktar Kontrast

İki ya da daha çok renk lekeleri arasındaki orantı ile yapılır. Kullanılan renkler birbirinin diğerine oranı ile miktar kontrastı oluşur.

Renklerin Psikolojik Etkileri

Kırmızı: Canlılığı, hareketi, heyecanı temsil eder.

Sarı: Neşe, hareket verir. Sinir sistemini uyarır, kan dolaşımını rahatlatır. Olgunluk, bereket ve ışığı temsil eder.

Mor: Hüzün, korku, pişmanlık hissi uyandırır. Yalnızlıktan hoşlanan, topluma küs insanların rengidir.

Mavi: Sessizlik ve rahatlık verir. Dinlendirici ve sakinleştirici bir renktir. Denizin, rüyaların ve gençliğin rengidir.

Yeşil: Huzur vericidir. Yeniden doğuşun ve büyümenin sembolüdür.

Turuncu: Yaşama sevincinin ve eğlencenin resmidir.

Beyaz: Temizlik, saflık, ferahlık duygusu verir.

Siyah: Ağırlık, ciddiyet, tehlikeyi temsil eder.

Gri: Olgunluk, temkinli olma duygusu verir.

Fotoğraftan Renk Analizi Çalışmaları

Renklendirme yazısı ilk önce Hobi Dünyası üzerinde ortaya çıktı.

Doğadaki varlıkların kendilerine özgü renkleri yoktur, renksizdirler. Bu nedenle varlıkların renklerini karanlıkta göremeyiz, ancak bir ışık kaynağının varlığında renkleri görebiliriz. Renk, yapay ya da doğal tüm objelerden yansıyarak gelen ışınların göz ile algılanarak hissedildiği bir görüntüdür. Renk, her insanda doğuştan var olan estetik kaygının en önemli öğelerinden biridir. Bu estetik kaygılar kalıtımsal olduğu gibi eğitim ile de ortaya çıkabilir. Her insan farklı bir dünya görüşüne ve ruh haline sahiptir. Farklı renklerden hoşlanıyor olmaları bu nedene bağlanabilir. İnsanların yaşadıkları olaylar karşısında renk seçimlerini farklılaştırdıkları görülmüştür. Ayrıca renklerin bireyin motivasyonunda katkı sağlayan önemli bir araç olduğu da bilinmektedir.

Bütün cisimler (objeler) aydınlatıldıkları zaman üç ana ışık rengini; koyu mavi, kırmızı ve yeşili alır. Bazı cisimler aldıkları tüm renkleri emerken bazıları da yansıtır. Birçok cisim ise ışığın bir kısmını emer, gerisini yansıtır. Bu fizik kuralı kısaca, “saydam olmayan tüm cisimlerin aydınlatıldıklarında aldıkları ışığın tümünü ya da bir bölümünü yansıtma özelliği vardır”, biçiminde özetlenebilir.

Renk İle İlgili Kavramlar

Renk Oluşumu

Gökyüzünde yağmur sonrasında olağanüstü bir renk kuşağı (gökkuşağı) görülür. Bunun nedeni yağmur damlalarının, prizma etkisi ile ışığı yansıtarak altı renge ayrıştırmasıdır. Fen bilgisi derslerinde yapılan deneylerde de görüldüğü gibi güneş ışığı bir prizmadan geçirilince altı renge ayrılır. Yedinci renk olarak sayılan mavi ile morun arasında bulunan lacivert ise mavinin bir tonu olduğu için ayrı bir renk olarak kabul edilmemelidir. Güneş ışınlarının meydana getirdiği bu altı rengi, yağmurdan sonra gökkuşağında da görebiliriz.

Fizikçi Isaac Newton gökkuşağı dediğimiz bu doğa olayını kendi evinde gerçekleştirmiş, karanlık bir odaya tek bir güneş ışığına eş ışığı bir prizmadan geçirerek güneş tayfı renklerine ayrıştırmayı başarmıştır. Bu renkler: Macenta, Kırmızı, Sarı, Yeşil, Siyan Mavisi, Koyu Mavidir.

Fizikçi Thomas Young, tayfın altı renginin birer ışığını bir perdede birbiri üzerine düşürerek beyaz ışığı elde etmiştir. Daha sonra renkli lambalarla yaptığı deneylerde uyguladığı eleme yöntemleriyle tayfın altı renginin yine aynı tayfta yer alan üç temel renge indirgenebileceğini göstermiştir. Sadece Kırmızı, Yeşil ve Koyu Mavi renklerle beyaz ışığın elde edilebileceğini bulmuştur.

Ayrıca bu üç rengi ikişer ikişer karıştırarak diğer üç rengi, yani Siyan Mavisi, Macenta kırmızısı ve Sarı renkleri elde edebileceğini anlamıştır. Bu deneyle birincil ve ikincil renkleri bulmuştur.

Birincil (ana) ışık renkleri: Kırmızı, Yeşil, Koyu Mavi

İkincil (ara) ışık renkleri: Ana ışık renklerinin ikişer ikişer karıştırılmalarıyla elde edilir.

Yeşil ışık + Kırmızı ışık = Sarı

Koyu Mavi + Yeşil ışık = Siyan Mavisi

Kırmızı ışık + Koyu mavi ışık = Macenta Kırmızısı

Siyan Mavisi: Bu renk orta yoğunlukta bir doğal maviye denktir.

Macenta Kırmızısı: Orta tonda mavimsi kırmızı bir renktir. Grafik sanatlarda ve matbaacılıkta kullanılan bir terimdir.

Görme

Göz tarafından algılanan ışık, retinada sinirsel sinyallere dönüştürülüp buradan optik sinir aracılığıyla beyine iletilir. Göz, üç temel birleştirici renk olan, kırmızı, yeşil ve maviye tepki verir ve beyin, diğer renkleri bu üç rengin farklı kombinasyonları olarak algılar.

Tayf

Tayf, başta güneş kaynaklı olan beyaz ışığın özel bir prizmadan geçirilerek renklerine ayrılmasıdır.

Prizmadan geçirilen beyaz ışın, temelde 7 renge ayrılır ancak bu renkler birbirine karışmış durumdadır. Bu renkleri daha iyi gözlemleyebilmek için tayf gözler denen bir alet kullanılır. Ortaya çıkan renkler mordan kırmızıya sıralanır.

Armoni

Armoni, renkler arasındaki ahenk ve uyum demektir.

Renk Armonisi Çeşitleri

Tek Renk Armonisi

Tek bir rengin açıklık ve koyuluk gibi ton (tram) değerleri arasındaki renklerin tercih edilmesiyle gerçekleştirilen renk armonisidir. Her zaman kabul görecek bir renk armonisi çeşidi olmakla birlikte oldukça durağan bir görünüme sahiptir, sakindir. Bu armonide tek bir rengin farklı tonları bir arada kullanılır. Bu da hem rengin duygusunun yoğun bir şekilde hissedilmesini hem de yumuşak geçişler yapılmasını sağlar.

Analog Renk Armonisi

Renk çemberinde birbirine komşu olan renklerin tercih edilmesiyle gerçekleştirilen renk armonisidir. Analog renkler yan yana geldiklerinde birbirlerinin güçlerini kırarlar ve yumuşak bir görünüm kazanırlar. Bu sayede gözü rahatsız etmeyecek yumuşak bir ahenk oluştururlar. Tıpkı doğada olduğu gibi yapraklara, çiçeklere ya da hayvanlara baktığınızda  analog renk armonisiyle ne kadar sık karşılaştığımızı fark edebilirsiniz.

Tamamlayıcı Renk Armonisi

Renk çemberinde birbirinin karşısında yer alan renklerin oluşturduğu armonidir. Bu renklere tamamlayıcı renkler denir. Aralarında çok yüksek kontrast vardır. İçinde renk taşıyan her hangi bir tasarımda, denge oluşturmak için, karşıt renkler kullanmak oldukça faydalıdır. Kırmızı ve yeşil, mor ve sarı; ya da karşılıklı iki renk bir araya geldiğinde birbirini dengeler. Bir duyguyu ön plana çıkarmak için belirli bir rengi tercih ederken, rengi tek başına kullandığınızda ortamdaki enerjinin bizi rahatsız ettiğini fark ederiz. Ortamda tamamlayıcı renge de yer vererek, ana rengin enerjisini dengeleyebiliriz.

Çapraz Tamamlayıcı Renk Armonisi

Renk çemberinde bir renkle birlikte, tamamlayıcı renginin (karşısındaki rengin) sağına ve soluna komşu olan renklerin birlikte kullanılması ile gerçekleştirilen renk armonisidir.

Oldukça güzel sonuçlar vermektedir.

Örneğin; sarı, kırmızı-mor ve mavi çapraz tamamlayıcı renk armonisi oluştururlar.

Üçlü Renk Armonisi

Renk çemberinde birbirine eşit uzaklıkta olan ve bir üçgen oluşturan 3 rengin birlikte kullanılmasıyla yaratılan renk armonisidir. Birbirine uyum içinde kullanılabilecek renkleri yaratmada en popüler armonidir.

Skala

İki rengin birbiriyle karışımından oluşan ışık derecelendirme çubuğuna skala denir.

Kontrast

Kontrast karşıt demektir. Açık-koyu, büyük-küçük vb. gibi.

Ton

Ton, rengin parlaklık derecesidir. Koyu mavi açık mavi farklılığı mavinin ışık derecesini belirler. Işığı az olan maviye koyu, ışığı fazla olan maviye açık denir.

Kromatik

Bir rengin en saf ve en kuvvetli haline kromatik denir. Rengin canlılığı arttıkça kuvveti artar.

Işık

Cisimleri görmeyi, renkleri ayırt etmeyi sağlayan fiziksel enerjidir.

Renk Perspektifi

Renklerin her birinin kendine göre ayrı derinlik ve genişlik görünüşleri vardır. Bu durum renk perspektifini meydana getirir. Örneğin; sıcak renklerin en dinamik rengi olan kırmızı renkte diğer renklere göre ileriye fırlama görünüşü fazladır. Bu durum onun diğer renklerden daha önde görünmesini sağlar. Soğuk renklerin en durgun rengi olan mavi renk ise insanda olduğundan daha uzaktaymış hissi uyandırır. Gerilere çekilme niteliği mevcuttur. Bundan dolayı sıcak ve soğuk renklerin yakın ve uzak görünme, cisimleri büyük, küçük ve geniş gösterme özellikleri vardır.

Ressamlar genellikle ön planlar için sıcak renkleri, arka planlar içinse soğuk renkleri kullanır. Ya da arka planları öne getirmek, yani öndeymiş gibi göstermek ve göze çarpmalarını sağlayabilmek için sıcak renkleri; ön planları geri atmak, itmek ve uzaktaymış gibi göstermek için de soğuk renkleri kullanırlar. Ya da tam tersine, ön planları geri atmak için soğuk renkleri, arka planları öne getirmek için de sıcak renkleri kullanırlar. Bunu, resmi boyarken istedikleri bölgelerin renklerine sıcak ya da soğuk renklerden bir miktar karıştırarak gerçekleştirirler.

Tıpkı saf renklerin saf olmayanlardan daha yakında görünmesi gibi kuvvetli renkler zayıf renkleri arka plana atar. Koyulukları aynı kuvvette olmasına rağmen kırmızı ve sarı renkler mavi renkten daha ileride görünürler. Yani sıcak renkler soğuk renklerden daha önde görünürler. Bu durum renklerin dalga boylarından meydana gelmektedir. Renk kırmızıdan maviye gittikçe etkisi azalır.

Renk çemberinde renkler perspektif özelliklerine göre şöyle sıralanır:

Kırmızı – Turuncu – Sarı – Yeşil – Mavi

Gri, yeşil ve mor renklerin böyle fonksiyonları yoktur. Oldukları gibi görünürler, uzaklık-yakınlık hissini doğurmazlar.

Renk Grupları

Ana Renkler

Ana renkler doğada saf olarak bulunan ve karışımla elde edilmeyen renklerdir. Bunlar kırmızı, sarı ve mavidir. Doğada gördüğümüz bütün renkler bu üç ana renkten oluşmuştur.

Sıcak-Soğuk Renkler

Serinlik etkisi veren deniz, orman ve gökyüzü gibi renkler soğuk, ısı ve ışık etkisi veren kırmızı, sarı ve turuncu ise sıcak renklerdir.

Nötr Renkler

Herhangi bir cisim güneş ışığından aldığı renkleri yansıtmayıp yutuyorsa o cismi siyah görürüz. Siyah ve beyaz rengi karıştırdığımızda gri renk ortaya çıkar. Siyah, beyaz ve gri renk sayılmaz. Bu üç renge nötr renkler denir. Ayrıca herhangi bir rengi açmak ya da koyulaştırmak için siyah ve beyaz nötr renkler kullanılır.

Renk Çemberi

Üç ana renk kırmızı, mavi, sarı merkez alınarak turuncu, yeşil ve morun ara renk olarak elde edilmesi ve kendi aralarında karıştırılarak ana ve ara renklerin gösterildiği dairesel yapıdır.

Renk yazısı ilk önce Hobi Dünyası üzerinde ortaya çıktı.